Veel ADHD-strubbelingen kunnen lijken op problemen met motivatie.
Heb je geen motivatie meer hiervoor of is dit je ADHD?
Veel ADHD-strubbelingen kunnen lijken op problemen met motivatie. ADHD heeft een neurologische oorzaak en niet een psychologische. Maar als je neurologische conditie je aanzet tot onregelmatig functioneren, zoals ADHD kan doen, dan zal het probleem ook psychologisch worden. Dan verschuift ADHD in de richting van een oordeel van je omgeving, je hebt een motivatieprobleem. Als iemand met ADHD zijn taken niet gedaan heeft, vragen familieleden en vrienden zich af of het ligt aan ADHD of een gebrek aan motivatie. En die vraag stellen ADHD-ers zichzelf ook.
ADHD kan er uitzien als ongemotiveerdheid
ADHD kan lijken op ongemotiveerdheid. Dan krijg je die bekende commentaren als: “Als je harder je best doet komt alles goed”, of: “Als je meer om je werk geeft zou het beter gaan.” Mensen lijken te denken dat een ADHD-er het harder moet proberen.Er wordt dan gezegd dat een ADHD-er alleen geweldig presteert als hij een activiteit aan het doen is die zijn interesse heeft. Of misschien dat ze een taak af en toe goed doen, maar niet altijd. Wat voor die personen die niet weten wat ADHD is en dit beschouwen als wispelturigheid, uiteraard verwarrend is. Als je iets nooit goed doet, dan is het makkelijk om ervan uit te gaan dat de persoon dat talent mist. Maar als je die activiteit af en toe wel goed doet maar soms ook niet, dan heb je het vermogen wel, dus dan ligt voor de hand om het te wijten aan een gebrek aan motivatie.
Als je niet goed bent in iets en je hebt ADHD dan is de kans dat je het er bij laat zitten erg groot.
Wat het nog gecompliceerder maakt is dat het kan liggen aan ADHD én motivatie. Dit is vooral het geval voordat de diagnose is gesteld en je er nog niet ervoor behandeld bent. Als je niet goed bent in iets en je hebt ADHD dan is de kans dat je het er bij laat zitten erg groot. Daardoor zetten volwassenen met ADHD die nog niet de diagnose hebben gekregen zich vaak niet volledig in. Tadaaaa, ziedaar het motivatieprobleem. Wanneer ze zich wel volledig inzetten en iets nieuws proberen, houden ze dat vol zo lang ze er enthousiast over zijn. Maar als het enthousiasme wegebt, worden ook de inspanningen minder.
Faalervaringen maakt ook dat je het erbij laat zitten
Met elke extra mislukking vermindert het enthousiasme om opnieuw te beginnen. Falen is pijnlijk en geen nieuwe pogingen wagen zorgt er voor dat je niet nog eens faalt. Het brengt je weliswaar geen succes maar het brengt je ook geen nieuwe teleurstellingen. Laten we het hebben over hoe we dingen kunnen veranderen. In de eerste plaats helpt behandeling van ADHD. Dat vermindert het aantal faalervaringen aanzienlijk. Medicatie, therapie en coaching kunnen je allemaal helpen om meer voor elkaar te krijgen. Ik heb het hier al over gehad in eerdere afleveringen dus die kan je ook opzoeken op de site.
Hoe vind je nieuwe motivatie?
Ten tweede door op zoek te gaan naar nieuwe motivatie. Hoe vindt je nieuwe motovatie? Analyseer eerst de strategieën die je allemaal al geprobeerd hebt. Veel strategieën zullen hebben gefaald, maar sommige zullen ook hebben gewerkt. Welke lessen kun je trekken uit eerdere ervaringen? Een andere manier om motivatie te vinden is om te kijken naar elke poging om wat nieuws te proberen, een mini-experiment. Het leven is een constant leerproces, omdat onze levens zich constant ontwikkelen. Als je leven verandert moet je jouw strategieën ook veranderen. Grijp je kans en kijk wat je ervan kan leren. Kijk naar mislukkingen als leerervaringen en stel jezelf de vraag waardoor het mis liep. Als dezelfde ideeën opkomen of als je wat nieuwe ideeën bedenkt die je volgende keer kan gebruiken, zou ik die mislukking zien als een gedeeltelijk succes. Het is zoals het gezegde: je moet je huid duur verkopen. Als het je niet lukt, probeer het opnieuw. Succes behaal je met kleine stappen. Als je het zo kan zien en het beter met je gaat door je behandeling, heb je hopelijk meer wil om iets een goede kans te geven en daardoor meer motivatie om de uitdaging aan te gaan.
Accepteer dat ADHD bepaalde taken moeilijk maakt, dan accepteer je dat je er harder voor moet ploeteren
De derde manier om motivatie te vinden is door te accepteren dat sommige dingen moeilijker voor je zullen zijn. Je zal wat harder moeten werken aan bepaalde dingen, net zoals anderen wat harder moeten werken aan andere dingen. We hebben allemaal ons eigen ding. ADHD zal je leven inderdaad moeilijker maken en dat is niet eerlijk. Maar ja… het leven is niet eerlijk. Je kan je druk maken of wrok voelen, maar er komt een moment dat je gewoon moet doen wat je moet doen. Boos zijn verandert niets aan je situatie. Ik wil het accepteren hiervan niet makkelijk laten klinken, want dat is het niet. Maar het leven wordt makkelijker als we dingen accepteren die we niet kunnen veranderen.
Houd je doelstellingen realistisch
De vierde manier om meer motivatie te vinden is je verwachtingen te veranderen. Met het verlagen van je doelstellingen zal je misschien meer motivatie hebben om een gemiddeld doel te behalen dan bij een ambitieus doel, waar je het risico loopt om te falen. Neem als voorbeeld het op orde houden van je huis. Het is belangrijker dat het functioneel op orde is dan hoe het er voor de buitenwereld uitziet. Met functioneel bedoel ik dat je iets kan vinden wanneer je het nodig hebt. Denk niet dat jouw huis er hetzelfde uit moet zien als iemand anders zijn huis.
Accepteer dat je tegenslagen zult krijgen
Laten we eindigen met hoe je voorwaarts kan blijven gaan. Natuurlijk zijn er altijd ups en downs. Maar hoe meer successen je hebt, hoe je motivatie kan vinden om de strategieën te gebruiken die je helpen je ADHD de baas te worden. De truc is om je motivatie te blijven houden wanneer je een onvermijdelijke tegenslag krijgt. Succes bereik je haast nooit zonder hobbels op de weg. Verwacht de tegenslagen en herwin jezelf zo snel mogelijk om te vermijden dat je vooruitgang waar je zo hard voor gewerkt hebt voor niks is. Uiteindelijk zul je zo veel progressie hebben geboekt dat je vooruitgang daarna niet zo heel snel en merkbaar gaat. Niet teleurgesteld worden, dit is juist het moment om het succes te vieren dat je zo ver bent gekomen, terwijl je tegelijkertijd accepteert dat er een limiet is aan de vooruitgang die je nog kunt maken. Soms wordt een gevoel van geluk bereikt door het veranderen van je verwachtingen, maar dit is makkelijker als je ook successen hebt die je kan vieren.